|
wstecz
Stanowisko Ministerstwa Polityki
Społecznej w sprawie warsztatów terapii zajęciowej
(Ministerstwo
Polityki Społecznej; DPS Forum 2.10.2004)
Zobacz też:
List Ministra Polityki Społecznej
Krzysztofa Patera do Prezesa TVP ( źródło: MPS
)
21 września 2004
Pan
Jan Dworak
Prezes TVP
Muszę stanowczo zaprotestować przeciwko sposobowi przedstawienia
problemu finansowania warsztatów terapii zajęciowej dla niepełnosprawnych
w programach informacyjnych z 20 września br. Dotyczy to "Wiadomości"
oraz "Panoramy". Realizacja materiałów, przez stronniczy
dobór opinii występujących osób, służyła potwierdzeniu wcześniej
postawionej tezy.
W efekcie telewidzowie są przekonani, że projekt ustawy o wspieraniu
zatrudnienia i rehabilitacji zawodowej osób niepełnosprawnych przerzuci
ciężar finansowania warsztatów terapii zajęciowej na samorządy,
przez co doprowadzi do likwidacji warsztatów i spowoduje izolację
niepełnosprawnych. Tymczasem projekt nie przewiduje zmian w tym
zakresie. Obecnie obowiązujące zasady dofinansowania kosztów działalności
i tworzenia warsztatów terapii zajęciowej nie zmienią się. Pozostają
takie same, jak w art. 9 ust. 1 dotychczasowej ustawy o rehabilitacji
zawodowej i społecznej (Dz.U. z 2003 r. Nr 7 poz. 79).
Takie pokazanie problemu, wraz z komentarzami dotyczącymi hipotetycznego
losu 16 tys. niepełnosprawnych, nie ma nic wspólnego z prawdą. Jest
to tym bardziej niepokojące, że obie redakcje nierzetelnie przedstawiły
racje strony rządowej, pomimo tego, że poświęciłem dużo czasu na
przedstawienie stanu rzeczy i wyjaśnienie tego zagadnienia. W przypadku
"Wiadomości" nie została ona wykorzystana nawet fragmentarycznie,
a "Panorama" przytoczyła jedynie urywek mojej wypowiedzi,
który nie dotyczył meritum problemu. Tym samym autorów ustawy pozbawiono
szans na poinformowanie społeczeństwa, że nic się nie zmienia w
tym zakresie.
Jednostronne podejście do tematu jest nierzetelne, nieprofesjonalne
i nie spełnia podstawowych wymogów prawa prasowego. Ewidentnie dziennikarki
uchybiły art. 6 ust. 1, który stanowi, że prasa jest zobowiązana
do prawdziwego przedstawiania omawianych zjawisk oraz art. 12 ust.
1, wymagającemu od dziennikarza szczególnej staranności i rzetelności
przy zbieraniu i wykorzystywaniu materiałów, zwłaszcza sprawdzenia
zgodności z prawdą uzyskanych materiałów.
Zatem, zgodnie z art. 31 ustawy Prawo prasowe (Dz.U. z 1984, Nr
5 poz. 24), domagam się sprostowania od "Wiadomości" i
"Panoramy" TVP, przez podanie informacji, że projekt ustawy
o wspieraniu zatrudnienia i rehabilitacji zawodowej osób niepełnosprawnych
nie zmienia zasad dofinansowania kosztów działalności i tworzenia
warsztatów terapii zajęciowej, określonych w obecnie obowiązującej
ustawie.
Krzysztof Pater
Minister Polityki Społecznej
Współfinansowanie przez samorządy powiatowe
warsztatów terapii zajęciowej
(źródło: MPS, 21.09.2004)
W związku z pojawiającymi się w mediach informacjami
o protestach organizacji niepełnosprawnych przeciw zmianom, jakie
niesie projekt ustawy o wspieraniu zatrudnienia i rehabilitacji
zawodowej osób niepełnosprawnych, informujemy, że zmniejszenie dofinansowania
ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych
kosztów tworzenia i działalności warsztatów terapii zajęciowej zostało
zapisane w art. 9 ustawy z 20 grudnia 2002 r. o zmianie ustawy o
rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych
oraz o zmianie niektórych innych ustaw. Ustawa ta weszła w życie
1 lutego 2003 r. Projekt tej ustawy był szeroko konsultowany ze
środowiskiem organizacji osób niepełnosprawnych (m.in. z Polskim
Stowarzyszeniem Na Rzecz Osób z Upośledzeniem Umysłowym). Uzyskał
także pozytywną opinię Wspólnej Komisji Rządu i Samorządu Terytorialnego,
również w zakresie współfinansowania przez samorząd działalności
warsztatów terapii zajęciowej.
Art. 9 tej ustawy brzmi:
"Art. 9. 1. Maksymalne dofinansowanie ze środków Państwowego
Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych kosztów:
1) działalności, w tym wynikających ze zwiększonej liczby uczestników
warsztatu terapii zajęciowej, wynosi:
a) w 2005 r. - 90% tych kosztów,
b) w 2006 r. - 85% tych kosztów,
c) w 2007 r. - 75% tych kosztów,
d) w 2008 r. i w latach następnych - 70% tych kosztów;
2) tworzenia warsztatu terapii zajęciowej wynosi:
a) w 2003 r. - 90% tych kosztów,
b) w 2004 r. - 80% tych kosztów,
c) w 2005 r. - 70% tych kosztów,
d) w 2006 r. i latach następnych - 60% tych kosztów."
W projekcie ustawy o wspieraniu zatrudnienia oraz rehabilitacji
zawodowej i społecznej osób niepełnosprawnych powtórzono artykuł
obowiązującej obecnie ustawy, dotyczący zakresu dofinansowania ze
środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych
kosztów tworzenia i działalności warsztatów w poszczególnych latach.
Zapis ten jest zawarty w art. 107 (w poprzednich wersjach art. 106)
projektu ustawy przyjętej w dniu 07.09.2004 r. przez Radę Ministrów.
Art. 107 wspomnianego projektu ustawy brzmi:
"Art. 107. 1. Maksymalne dofinansowanie ze środków Funduszu
kosztów:
1) działalności, w tym wynikających ze zwiększonej liczby uczestników
warsztatu terapii zajęciowej, wynosi:
a) w 2005 r. 90% tych kosztów,
b) w 2006 r. 85% tych kosztów,
c) w 2007 r. 75% tych kosztów,
d) w 2008 r. i w latach następnych 70% tych kosztów;
2) tworzenia warsztatu terapii zajęciowej wynosi:
a) w 2005 r. 70% tych kosztów,
b) w 2006 r. i latach następnych 60% tych kosztów.
Nowym rozwiązaniem, nieistniejącym w proponowanym projekcie jest
zapis, dotyczący tworzenia warsztatów terapii zajęciowej w powiatach,
w których nie ma w ogóle takiej placówki rehabilitacji społecznej.
Biorąc pod uwagę zapotrzebowanie społeczne na tego typu formę rehabilitacji
w powiatach, w art. 27 w ust. 3 i 5 projektu nowej ustawy zaproponowano,
że koszty utworzenia warsztatu terapii zajęciowej w powiatach, w
których nie działa żaden warsztat, mogą być współfinansowane ze
środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych
w ramach procedury konkursowej do wysokości 75% kosztów utworzenia
warsztatu terapii zajęciowej.
Z danych statystycznych Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób
Niepełnosprawnych (na 30 czerwca 2004 r.) wynika, że w 85 powiatach
na 379 istniejących, co stanowi 22 proc., jeszcze nie został utworzony
warsztat terapii zajęciowej. Obecnie działa 511 warsztatów terapii
zajęciowej, z których korzystają 16.153 osoby niepełnosprawne wymagające
tej społecznej formy rehabilitacji i nie mogące podjąć zatrudnienia
nawet w zakładzie aktywności zawodowej lub w zakładzie pracy chronionej.
W 2003 r. Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych
dofinansował tworzenie i działalność warsztatów terapii zajęciowej
w wysokości 203.674 tys. zł., co oznacza, że miesięczny koszt dofinansowania
jednej osoby niepełnosprawnej w warsztacie terapii zajęciowej wyniósł
w 2003 r. ok. 1062 zł. (w 2003 r. z tej formy terapii korzystało
15.967 osób niepełnosprawnych).
Natomiast wprowadzenie od 1 lutego 2003 zapisu, że samorząd terytorialny
współfinansuje od 2003 r. tworzenie warsztatów terapii zajęciowej,
a od 2005 r. również i działalność warsztatów terapii zajęciowej
wynika z cytowanego na wstępie art. 9 ustawy z 20 grudnia 2002 r.
i jest spójne z ustawą z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym.
W rozdziale dotyczącym zakresu działania i zadań powiatu, w art.
4 w ust. 1 pkt. 5 określono, że powiat wykonuje określone ustawami
zadania publiczne o charakterze ponadgminnym w zakresie m.in. wspierania
osób niepełnosprawnych. Zatem problematyka osób niepełnosprawnych
została wpisana w zadania własne powiatów.
Z mocy ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej
i społecznej oraz zatrudniania osób niepełnosprawnych wynikają również
szczegółowe zadania własne powiatu na rzecz osób niepełnosprawnych,
w tym i dotyczące warsztatów terapii zajęciowej.
Dofinansowanie realizacji tych zadań powiatu ze środków Państwowego
Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych jest formą częściowego
wsparcia, a nie pokrywaniem w całości kosztów realizacji zadań własnych
samorządu terytorialnego. Pogląd taki wyraził Trybunał Konstytucyjny
rozpatrując na rozprawie 28 czerwca 2001 wniosek Rady Miejskiej
w Łodzi w sprawie niezgodności z Konstytucją wysokości środków Państwowego
Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych przeznaczanych na
obsługę realizacji zadań nałożonych na powiat w ustawie o rehabilitacji
zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.
Trybunał Konstytucyjny orzekł, że przepis na podstawie którego określono
wysokość środków przekazywanych na koszt obsługi zadań (niezależnie
od tego, czy pokrywają w części czy w całości te koszty) jest zgodny
z Konstytucją.
W uzasadnieniu tego orzeczenia Trybunał Konstytucyjny wskazał m.in.,
że wszelkie sprawy o charakterze lokalnym i ponadgminnym przekazane
ustawowo samorządowi, winny być traktowane jako zadania własne samorządu
odpowiedniego poziomu zadania o których w art. 35a, 35b (zadania
samorządu wojewódzkiego i powiatowego) w związku z art. 34 ust.
1a ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu
osób niepełnosprawnych uznane być mogą za zadania własne samorządu
powiatowego mimo, że nie wykazują one w pełni cech jakie zadaniom
własnym są przypisywane. Za takim stanowiskiem przemawia to, iż
zadania nałożone na samorząd powiatowy przez wspomnianą ustawę mają
na tyle ogólny charakter, że nie wyłącza to możliwości samodzielnego
i kreatywnego decydowania przez radę powiatu, jej zarząd oraz inne
organy wykonawcze o sposobie ich realizowania i finansowania. Tym
samym organy powiatu mają prawo kreowania polityki wspierania osób
niepełnosprawnych. |